Эцэг эхтэйгээ ирээдүйн талаар хэрхэн ярилцах вэ?
Эцэг эхтэйгээ ирээдүйн талаар хэрхэн ярилцах вэ?
Хоёр үеийн хоорондох гүүр
"Ээж, би Японд суралцахыг хүсэж байна."
Чимээгүй байдал.
"Япон уу? Яагаад? Монголд сургууль байхгүй юм уу? Хэн төлөх юм? Чи ганцаараа яаж амьдрах юм? Бид чамайг санах байх шүү дээ..."
Энэ яриа танил уу? Магадгүй чи үүнээс айж, юу ч хэлээгүй байгаа байх. Эсвэл хэлээд муухай маргаан болсон байх. Эсвэл хэлэхээс өмнө яаж хэлэхээ мэдэхгүй байгаа байх.
Эцэг эхтэйгээ ирээдүйн талаар ярилцах нь олон хүнд хэцүү. Яагаад? Учир нь энэ бол зүгээр яриа биш — энэ бол хоёр үеийн, хоёр үзэл бодлын, хоёр хүлээлтийн уулзвар.
Энэ нийтлэлд бид яаж эцэг эхтэйгээ үр дүнтэй ярилцах, яаж ойлголцох, яаж дэмжлэг авах талаар ярилцана.
ЯАГААД ЭНЭ ЯРИА ХЭЦҮҮ ВЭ?
Эцэг эхтэйгээ ирээдүйн талаар ярилцах нь яагаад маргаан, зөрчилдөөн болдог вэ? Хэд хэдэн шалтгаан бий.
Үеийн ялгаа
Эцэг эх чинь өөр цаг үед өссөн. Тэдний залуу насанд интернет байгаагүй. Гадаадад суралцах нь ховор, хэцүү зүйл байсан. Ажлын зах зээл өөр байсан. Амьдралын хэв маяг өөр байсан.
Тэд өөрсдийн туршлагаас үндэслэн зөвлөгөө өгдөг. Гэхдээ дэлхий өөрчлөгдсөн. Тэдний туршлага заримдаа өнөөгийн бодит байдалд тохирохгүй.
Айдас, санаа зовнил
Эцэг эх чамайг хайрлаж байгаа учраас санаа зовдог. "Хүүхэд маань гадаадад ганцаараа яаж амьдрах вэ?" "Хэрэв бүтэлгүйтвэл яах вэ?" "Хэрэв буруу зам сонговол яах вэ?"
Энэ санаа зовнил заримдаа эсэргүүцэл, шүүмжлэл хэлбэрээр илэрдэг. Гэхдээ үндсэндээ — хайр.
Хүлээлт
Эцэг эх чамд хүлээлттэй байдаг. Заримдаа тэр хүлээлт чиний хүсэлтэй таарахгүй.
Тэд чамайг эмч болгохыг хүсэж байж болно — чи уран бүтээлч болохыг хүсэж байна. Тэд чамайг Монголд үлдээхийг хүсэж байж болно — чи гадаадад явахыг хүсэж байна. Тэд чамайг тогтвортой ажилтай болгохыг хүсэж байж болно — чи бизнес эхлүүлэхийг хүсэж байна.
Энэ хүлээлтийн зөрүү зөрчилдөөн үүсгэдэг.
Харилцааны хэв маяг
Зарим гэр бүлд нээлттэй ярилцах соёл байдаг. Зарим гэр бүлд "том хүмүүс шийддэг" гэсэн соёл байдаг. Зарим гэр бүлд сэтгэл хөдлөлөө илэрхийлэх нь хэцүү.
Хэрэв гэр бүлд нээлттэй ярилцах дадал байхгүй бол — энэ яриаг эхлүүлэх нь илүү хэцүү.
Чиний өөрчлөлт
Чи өсч байна. Өөрийн бодол, хүсэл, зорилготой болж байна. Эцэг эх чамайг бага хүүхэд шигээ хардаг байж болно — чи өөрийгөө насанд хүрсэн хүн гэж хардаг.
Энэ шилжилтийн үе хоёр талдаа хэцүү.
ЭЦЭГ ЭХИЙН БАЙР СУУРИЙГ ОЙЛГОХ
Үр дүнтэй ярилцахын тулд эхлээд тэдний байр суурийг ойлгох хэрэгтэй.
Тэд чамайг хайрлаж байна
Энэ бол хамгийн үндсэн зүйл. Тэдний бүх санаа зовнил, бүх эсэргүүцэл, бүх шүүмжлэл — гүнээсээ хайраас ирдэг.
Тэд чамайг хамгаалахыг хүсэж байна. Чамайг алдаа гаргахаас хамгаалах. Чамайг зовлон зүдгүүрээс хамгаалах. Чамд хамгийн сайныг хүсэж байна.
Заримдаа тэр хайр буруу хэлбэрээр илэрдэг. Гэхдээ хайр хайр хэвээрээ.
Тэд айж байна
Хүүхэд өсөж, нисэж явах нь эцэг эхэд хэцүү. Тэд чамайг жижигхэн байхаас нь хойш өсгөсөн. Одоо чи явах гэж байна.
"Хүүхэд минь надгүйгээр яаж амьдрах вэ?" гэсэн айдас. "Би хүүхэдгүйгээ яаж амьдрах вэ?" гэсэн айдас. Эдгээр нь бодит мэдрэмж.
Тэд өөрсдийн туршлагаас үндэслэж байна
Эцэг эх чинь өөрсдийн амьдралын туршлагатай. Тэд юу болдгийг, юу болдоггүйг мэддэг — өөрсдийн туршлагаар.
Хэрэв тэд гадаадад суралцаж үзээгүй бол — тэдэнд энэ нь үл мэдэгдэх, аймшигтай зүйл. Хэрэв тэд тодорхой мэргэжлээр амжилттай болсон бол — тэр мэргэжлийг чамд зөвлөнө.
Тэдний зөвлөгөө буруу байж болно. Гэхдээ тэд буруугаар зөвлөхийг хүсэж байгаа биш — зүгээр мэдэхгүй зүйлийг мэдэхгүй.
Тэд мөн хүн
Эцэг эх бол төгс биш. Тэд ч бас алдаа гаргадаг. Тэд ч бас мэдэхгүй зүйл их. Тэд ч бас айдаг, санаа зовдог, андуурдаг.
Тэднийг төгс хүн гэж хүлээхээс — хүн гэж хүлээн зөвшөөрөх нь чухал.
ЯРИАНДАА БЭЛДЭХ
Чухал яриаг яриагүйгээр эхлүүлэх нь алдаа. Бэлтгэл хэрэгтэй.
Өөрийн бодлоо тодорхойлох
Юу хүсэж байгаагаа тодорхой мэд. "Гадаадад явмаар байна" гэж бүдэг бадаг биш — "Би Японд MEXT тэтгэлэгтэй инженерчлэл суралцахыг хүсэж байна" гэж тодорхой.
Яагаад гэдгээ мэд. Яагаад энэ улс? Яагаад энэ мэргэжил? Яагаад одоо? Эдгээр асуултад өөрөө хариулж чадах ёстой.
Мэдээлэл цуглуул
Эцэг эх асуулт асууна. Хариулж чадах ёстой.
Хэр их мөнгө хэрэгтэй вэ? Тэтгэлэг яаж авах вэ? Тэтгэлэг авахгүй бол яах вэ? Тэр улсад амьдрал ямар вэ? Аюулгүй юу? Хоол, байр хэрхэн шийдэх вэ? Төгссөний дараа юу хийх вэ?
Эдгээр асуултад бэлтгэлтэй бай. Судалгаа хийж, тоо баримттай бай.
Төлөвлөгөө бэлд
"Би явмаар байна" гэхээс — "Би ийм төлөвлөгөөтэй байна" гэвэл илүү итгүүлэмжтэй.
Цаг хуваарь — хэзээ юу хийх вэ? Санхүү — хэр их мөнгө хэрэгтэй, хаанаас авах вэ? Нөөц төлөвлөгөө — хэрэв энэ болохгүй бол юу хийх вэ?
Төлөвлөгөөтэй хүн илүү бодлоготой, илүү итгэлтэй харагдана.
Зөв цаг, газар сонгох
Яриаг хэзээ эхлүүлэх вэ?
Тэд ядарсан, стресстэй үед биш. Яарч байх үед биш. Олон хүний дунд биш.
Амралтын өдөр, хоол идсэний дараа, тайван үед. Гэртээ, эсвэл тайван кофе шопд. Хангалттай цаг байх үед — энэ яриа 5 минутад дуусахгүй.
Сэтгэл зүйн бэлтгэл
Яриа хэцүү байж болно. Эцэг эх эсэргүүцэж болно. Уурлаж болно. Гунигтай болж болно.
Сэтгэл зүйгээр бэлд. Тэдний эхний хариу үйлдэл "тийм" байхгүй байж болно гэдгийг хүлээн зөвшөөр. Энэ нь процесс — нэг удаагийн яриа биш.
ЯРИАГ ХЭРХЭН ЭХЛҮҮЛЭХ ВЭ?
Эхлэл чухал. Буруу эхлэл бүх яриаг сүйтгэж болно.
Зөв эхлэлүүд
"Ээж/аав, надад чухал зүйлийн талаар ярилцмаар байна. Одоо таны цаг байна уу?"
"Би ирээдүйнхээ талаар бодож байна. Танд санал бодлоо хуваалцмаар байна."
"Би нэг зүйлийн талаар их бодсон. Танд хэлмээр байна, мөн таны саналыг сонсмоор байна."
Эдгээр эхлэл нь: Хүндэтгэлтэй. Нээлттэй. Яриа болохыг илэрхийлдэг — мэдэгдэл биш.
Буруу эхлэлүүд
"Би Японд явна, та юу ч хэлсэн хамаагүй." — Тулаан эхлүүлж байна.
"Та намайг хэзээ ч ойлгохгүй, гэхдээ..." — Эсэргүүцэл бий болгож байна.
"Найзууд маань бүгд гадаадад явж байна..." — Бусдыг жишээ болгож байна.
ЯРИА ХЭРХЭН ЯВУУЛАХ ВЭ?
Яриа эхэлсэн. Одоо яаж үргэлжлүүлэх вэ?
Өөрийн хүсэл, шалтгаанаа тайлбарлах
Юу хүсэж байгаагаа тодорхой хэл. Яагаад гэдгээ тайлбарла. Энэ нь чамд яагаад чухал вэ?
"Би Японд инженерчлэл суралцахыг хүсэж байна. Японы технологи дэлхийд тэргүүлдэг. MEXT тэтгэлэгтэй бол бүрэн санхүүждэг. Төгссөний дараа Монголд эргэж ирээд, энэ салбарт ажиллахыг хүсэж байна."
Тодорхой. Шалтгаантай. Төлөвлөгөөтэй.
Сонсох
Ярих төдийгүй сонсох нь чухал. Эцэг эхийн санаа зовнилыг сонс. Тэдний асуултыг сонс. Тэдний туршлагыг сонс.
"Та юу гэж бодож байна вэ?" "Танд ямар санаа зовнил байна вэ?" "Та ямар асуулттай байна вэ?"
Сонсож байгаагаа харуул — толгой дохих, нүдээр харилцах, "Би ойлгож байна" гэж хэлэх.
Тэдний санаа зовнилыг хүндэтгэх
Эцэг эхийн санаа зовнил үндэсгүй биш. Тэдний айдсыг "тэнэг юм" гэж хэлэх нь буруу.
"Та санаа зовж байгаа нь ойлгомжтой." "Би бас заримдаа айдаг." "Таны санаа зовнил үндэстэй."
Тэдний мэдрэмжийг хүлээн зөвшөөрсний дараа — шийдлийн талаар ярилц.
Асуултад хариулах
Эцэг эх олон асуулт асууна. Бэлтгэлтэй бай.
"Хэр их мөнгө хэрэгтэй вэ?" — Тоо баримттай хариул.
"Тэтгэлэг авахгүй бол яах вэ?" — Нөөц төлөвлөгөөгөө хэл.
"Ганцаараа яаж амьдрах вэ?" — Яаж бэлдэж байгаагаа хэл.
"Хэзээ эргэж ирэх вэ?" — Төлөвлөгөөгөө хэл (хэдий төлөвлөгөө өөрчлөгдөж болно гэдгийг мэддэг).
Хэрэв мэдэхгүй асуулт байвал — "Би мэдэхгүй байна, гэхдээ олж мэдээд хэлье" гэж хэл. Худлаа хариулахаас дээр.
Уурлахгүй
Тэд эсэргүүцвэл, шүүмжилвэл — уурлахгүй. Уур нь яриаг сүйтгэнэ.
Гүнзгий амьсгаа ав. Тайвшир. Сэтгэл хөдлөлөө удирд.
"Би ойлгож байна, та санаа зовж байгаа юм байна." "Би таны саналыг анхааралтай сонсож байна."
Хэрэв яриа хэт халуун болвол — "Та болон би аль алиндаа бодох цаг хэрэгтэй байна. Маргааш үргэлжлүүлье" гэж хэлж болно.
ТҮГЭЭМЭЛ ЭСЭРГҮҮЦЭЛ БА ХАРИУЛТ
Эцэг эх ямар эсэргүүцэл гаргадаг вэ? Яаж хариулах вэ?
"Монголд сургууль байхгүй юм уу?"
Хариулт: "Монголд сайн сургуулиуд байгаа, гэхдээ [тодорхой салбарт] гадаадын сургуулиуд илүү боломж олгодог. [Тодорхой жишээ]. Мөн гадаадад суралцах нь хэлний чадвар, олон улсын туршлага, өөр соёлтой танилцах боломж олгоно."
"Бид мөнгөгүй"
Хариулт: "Би үүнийг ойлгож байна. Тиймээс би тэтгэлгийн талаар судалж байна. [Тодорхой тэтгэлэг] бол бүрэн санхүүжилттэй — сургалтын төлбөр, амьдралын зардал, нислэг бүгдийг хамардаг. Би энэ тэтгэлэгт өргөдөл гаргахаар бэлдэж байна."
"Чи хэт залуу, ганцаараа амьдарч чадахгүй"
Хариулт: "Би ч бас заримдаа айдаг. Гэхдээ би бэлдэж байна — [ямар чадвар сурч байгаа, ямар туршлага хуримтлуулж байгаа]. Мөн тэтгэлгийн хөтөлбөрт дэмжлэг байдаг — mentor, orientation, оюутны байгууллага."
"Тэр мэргэжлээр ажил олдохгүй"
Хариулт: "Би энэ салбарын ажлын зах зээлийг судалсан. [Тодорхой мэдээлэл — ажлын байрны статистик, цалингийн мэдээлэл, өсөлтийн хандлага]. Мөн [чиний төлөвлөгөө — ямар ур чадвар хөгжүүлэх, ямар туршлага хуримтлуулах]."
"Би чамайг санах байх"
Хариулт: "Би ч бас та нарыг санах байх. Гэхдээ одоо технологи сайн — видео дуудлага, мессеж хүссэн үедээ холбогдож болно. Амралтаар ирж болно. Мөн энэ үүрд биш — [хэдэн жилийн дараа] эргэж ирэх төлөвлөгөөтэй."
"Би чамайг эмч/хуульч/инженер болгохыг хүсдэг"
Энэ хамгийн хэцүү эсэргүүцлүүдийн нэг. Тусад нь ярилцъя.
ХҮЛЭЭЛТИЙН ЗӨРЧИЛДӨӨН
Заримдаа эцэг эхийн хүсэл чиний хүсэлтэй огт өөр. Яаж шийдэх вэ?
Яагаад ийм зөрчилдөөн үүсдэг вэ?
Эцэг эх чамд хамгийн сайныг хүсэж байна — тэдний ойлголтоор. Тэдний ойлголт чиний ойлголтоос өөр байж болно.
Тэд тогтвортой ажил, сайн цалин, нийгмийн байр суурийг хүсэж байж болно. Чи бүтээлч ажил, сонирхол, хувийн хөгжлийг хүсэж байж болно.
Хоёулаа "хамгийн сайн" гэж бодож байгаа — зүгээр өөр зүйлийг.
Яаж ярилцах вэ?
Тэдний хүлээлтийг ойлгох. "Та яагаад намайг эмч болгохыг хүсэж байна вэ?" гэж асуу. Магадгүй тэд тогтвортой орлого, нийгмийн хүндэтгэл, хүмүүст тусалдаг ажил хүсэж байгаа юм.
Үндсэн хүслийг ол. Тэдний хүсэл "эмч" биш — "тогтвортой, хүндтэй, хүмүүст тусалдаг ажил" байж болно. Чиний сонгосон мэргэжил ч үүнийг хангаж болно — тайлбарла.
Өөрийн шалтгааныг тайлбарла. "Би яагаад өөр мэргэжил сонгохыг хүсэж байна вэ?" гэдгээ тайлбарла. Зөвхөн "дургүй" биш — юунд дуртай, юунд авьяастай, юу хийхийг хүсэж байгаагаа.
Компромисс хай. Заримдаа дунд зам олдоно. Жишээ нь: Бизнес сурахыг хүсэж байна, эцэг эх эмч болгохыг хүсэж байна → Эрүүл мэндийн менежмент, эмнэлгийн бизнес?
Хэрэв зөвшөөрөлцөхгүй бол?
Заримдаа зөвшөөрөлцөхгүй. Энэ бодит байдал.
Тэдний саналыг хүндэтгэж, гэхдээ өөрийн шийдвэрээ гарга. Чи насанд хүрсэн хүн болж байна. Өөрийн амьдралын хариуцлагыг чи үүрнэ — эцэг эх биш.
Гэхдээ хүндэтгэлтэй бай. "Та буруу" гэхээс — "Бид өөр саналтай, гэхдээ би таны саналыг хүндэтгэж байна."
Харилцаагаа хадгал. Нэг зөрчилдөөн бүх харилцааг сүйтгэх ёсгүй. Санал нийлэхгүй ч гэсэн — хайр, хүндэтгэл хэвээрээ байж болно.
САНХҮҮГИЙН ТАЛААР ЯРИЛЦАХ
Мөнгөний яриа хэцүү. Гэхдээ чухал.
Юу ярих вэ?
Бодит зардал хэд вэ? Сургалтын төлбөр, амьдралын зардал, нислэг, виз — бүгдийг тооцоол.
Тэтгэлэгийн боломж юу вэ? Бүрэн тэтгэлэг, хэсэгчилсэн тэтгэлэг — ямар боломж байна вэ?
Гэр бүлээс ямар дэмжлэг хэрэгтэй вэ? Тодорхой тоо — бүдэг бадаг биш.
Чи юу хийж чадах вэ? Part-time ажил, зуны ажил, өөрийн хуримтлал.
Яаж ярих вэ?
Шударга бай. Бодит тоо хэрэгл. "Их мөнгө" гэхээс — "Жилд 5 сая төгрөг."
Бодитой бай. Гэр бүлийн санхүүгийн боломжийг ойлго. Боломжгүй зүйл гуйхгүй.
Төлөвлөгөөтэй бай. "Мөнгө өгөөч" гэхээс — "Би тэтгэлэгт өргөдөл гаргана. Хэрэв бүрэн тэтгэлэг авахгүй бол, хэсэгчилсэн тэтгэлэг + гэр бүлийн дэмжлэг + миний part-time ажил = хангалттай болно."
Талархалтай бай. Эцэг эхийн дэмжлэг — мөнгө ч, сэтгэл санааны ч — үнэ цэнэтэй. Талархлаа илэрхийл.
НЭГ УДААГИЙН ЯРИА БИШ
Чухал зүйл: Энэ бол нэг удаагийн яриа биш. Процесс.
Эхний яриа
Эхний яриа нь мэдээлэл өгөх, сэдвийг нээх яриа. Эцэг эх шууд "тийм" гэхгүй байж болно — энэ хэвийн.
Цаг өг
Тэдэнд бодох цаг өг. Шинэ мэдээлэл хүлээн авч, боловсруулахад цаг хэрэгтэй.
Хэдэн өдөр, долоо хоногийн дараа дахин ярилц.
Үргэлжлүүлэн ярилц
Шинэ мэдээлэл олсон бол — хуваалц. Асуултад хариулт олсон бол — хариул. Төлөвлөгөө өөрчлөгдвөл — мэдэгд.
Тогтмол, нээлттэй харилцаа хадгал.
Жижиг алхмуудаар
Нэг дор бүх зүйлийг шийдэхийг хүсэхгүй.
Эхлээд: "Би гадаадад суралцахыг бодож байна" — тэд энэ санаанд дасна.
Дараа нь: "Би Японы талаар судалж байна" — илүү тодорхой.
Дараа нь: "Би MEXT тэтгэлэгт өргөдөл гаргахаар бэлдэж байна" — төлөвлөгөөтэй.
ХЭРЭВ ЭЦЭГ ЭХ БҮРЭН ЭСЭРГҮҮЦВЭЛ?
Заримдаа эцэг эх бүрэн эсэргүүцдэг. Яаж шийдэх вэ?
Яагаад эсэргүүцэж байгааг ойлго
Айдас уу? Санхүүгийн асуудал уу? Соёлын ялгаа уу? Хяналтаа алдах айдас уу? Шалтгааныг ойлговол — шийдэл олоход хялбар.
Гуравдагч этгээд ашигла
Заримдаа өөр хүний үг илүү нөлөөтэй.
Багш — эцэг эхтэй уулзаж, чиний боломжийн талаар ярилцаж болно.
Хамаатан садан — тэдний хүндэлдэг ах, эгч, авга, нагац.
Гадаадад суралцсан хүн — амжилттай жишээ.
Зөвлөх — сургуулийн зөвлөх, карьерын зөвлөх.
Бодит үйлдлээр харуул
Үг хангалтгүй бол — үйлдлээр харуул.
Хэлний шалгалтад бэлд, оноо ав — "Би нухацтай байгаа" гэдгийг харуул.
Тэтгэлгийн өргөдөл бич, материал цуглуул — бодит алхам хий.
Мэдээлэл цуглуул, тоо баримт гарга — бэлтгэлтэй байгаагаа харуул.
Хүлээцтэй бай
Өөрчлөлт цаг шаарддаг. Эцэг эхийн үзэл бодол нэг шөнийн дотор өөрчлөгдөхгүй.
Тэвчээртэй бай. Үргэлжлүүлэн ярилц. Харилцаагаа хадгал.
Эцсийн шийдвэр
Хэрэв эцэг эх бүрэн эсэргүүцсээр байвал — эцэст нь чи шийдвэр гаргах ёстой.
Эцэг эхийн дэмжлэггүйгээр явах нь хэцүү. Гэхдээ боломжгүй биш. Олон хүн эцэг эхийн дэмжлэггүйгээр амжилттай болсон.
Гэхдээ энэ сонголтын үр дагаврыг ойлго. Санхүүгийн хувьд ганцаараа байх. Сэтгэл санааны хувьд хэцүү байж болно. Гэр бүлийн харилцаанд нөлөөлж болно.
Эцсийн шийдвэр чинийх — гэхдээ хариуцлага ч чинийх.
ЯРИА АМЖИЛТТАЙ БОЛСНЫ ДАРАА
Хэрэв эцэг эх дэмжвэл — баяр хүргэе! Одоо юу хийх вэ?
Талархлаа илэрхийл
"Баярлалаа, намайг дэмжсэнд." Энэ энгийн үг, гэхдээ чухал.
Тэднийг процесст оролцуул
Шалгалтын бэлтгэлийн талаар хэл. Тэтгэлгийн өргөдлийн талаар мэдээлэл өг. Хариу ирэхэд хуваалц.
Тэднийг орхигдуулсан мэт мэдрүүлэхгүй — оролцуул.
Амласнаа бие
Хэрэв "Би долоо хоног бүр залгана" гэж хэлсэн бол — залга. Хэрэв "Би амралтаар ирнэ" гэж хэлсэн бол — ир.
Итгэл бий болгох нь чухал.
ЭЦЭСТ НЬ
Эцэг эхтэйгээ ирээдүйн талаар ярилцах нь хэцүү. Гэхдээ чухал.
Тэд чамайг хайрлаж байна — хэдий тэр хайр заримдаа эсэргүүцэл, шүүмжлэл хэлбэрээр илэрдэг ч.
Нээлттэй, хүндэтгэлтэй, тэвчээртэй ярилц. Тэдний санааг сонс. Өөрийн санаагаа тайлбарла. Дунд зам хай.
Зөвшөөрөлцөхгүй байж болно. Гэхдээ хайр, хүндэтгэл хэвээр байж болно.
Эцэст нь — чиний амьдрал, чиний шийдвэр, чиний хариуцлага. Гэхдээ гэр бүлийн дэмжлэгтэй явбал — зам хөнгөн.
Тэр дэмжлэгийг олохын тулд — ярилц.
"Ярилцаж байгаа гэр бүл хамт байж чадна."